Sobre o acto de idealizar / Sobre el acto de idealizar

(GAL)

Hai unhas semanas intercambiaba audios de whatsapp cunha amiga. Con grandes diferenzas, esta amiga e eu tivemos vidas lixeiramente paralelas nalgúns aspectos. As dúas vimos de contextos familiares complicados, as dúas perdemos ás nosas nais sendo mozas, as dúas adicámonos a escribir, as dúas escalamos, as dúas estamos en contra da xornada laboral de 40 horas, as dúas marchamos de Madrid, ela a Asturias e eu a Galicia. Ademais, ás dúas gústanos compartir puntos de vista, analizar, dialogar, problematizar a vida, polo que acabamos dando voltas sobre moitos temas que nos interpelan a ambas.

Nesta quenda de audios acabamos falando sobre o hábito de fantasear e idealizar: situacións, traballos, lugares ou persoas. “Eu tiña moi idealizada a Asturias antes de vir vivir a aquí”, contábame. Logo mudouse, e foise dando conta de que a Asturias real non podía encaixar na idea fantasiosa que tiña dela, había moito do imaxinado nesa Asturias, pero tamén outras moitas cousas que facían que Asturias fose, á fin e ao cabo, un lugar máis, e a experiencia de vivir en Asturias non era todo o que ela imaxinara, pero tampouco era nada do que imaxinara, é dicir, comprendía unha escala de cores moito máis ampla.

Eu conteille que a min me pasou algo similar con Galicia. Galicia era para min un concepto construído coas mensaxes, as imaxes e os recortes recibidos de aquí e de alá, cos recordos da miña infancia e os breves contactos das miñas visitas vacacionais. Na miña fantasía vivir en Galicia resolvería todos os meus problemas, montaría en bicicleta polo paseo marítimo, miraría ao mar, e con iso sería suficiente. 

É o que teñen as fantasías, as idealizacións, que prometen resolver todo o que nos desagrada da vida: “Cando viva nesa cidade, cando teña ese traballo, cando estea con esa persoa, todo funcionará”. Quero aclarar que aquí a fantasía da que falo non ten nada que ver coa esperanza.

Na fantasía imaxinámonos exercendo esa profesión ideal sen o estrés e os conflitos inherentes a calquera traballo ou experiencia vital; na fantasía imaxinamos un encontro apaixonado no que os corpos responden exactamente como desexamos, no que a temperatura ambiente é perfecta e non fai falta falar para pedir o que se quere; na fantasía mudámonos a unha nova cidade na que vivimos unha vida bohemia, chea de plans interesantes, na que non aparecen o sentimento de soidade, o botar de menos, ou a sensación de estar fóra de lugar.

Pero a realidade é poliédrica, rugosa, chea de matices, de pequenas e grandes alegrías, de pequenos e grandes inconvenientes, coas súas dores de costas, as súas premenstruales, as súas decepcións e bonitas sorpresas. Nin Asturias nin Galicia, nin ningún traballo, nin ningunha persoa, poden colmar por si soas todo o peso das nosas fantasías, pero iso non quere dicir que todo estea perdido e dea igual, porque, total, ao final todo é decepcionante, nin moito menos. Máis ben ao contrario.

Desposuídas da idealización, Asturias e Galicia, un traballo, ou as persoas coas que nos relacionamos, aparecen reais, e desde aí é que se pode elixir construír unha relación con elas de ti a ti, sen esixirlles que cumpran cunha idea que nunca prometeron, e que non poden ofrecernos.

E é desde ese lugar que se pode decidir vivir nun lugar no que queremos vivir, con todos os seus matices; tentar atopar unha forma de gañarnos a vida que nos achegue un pouco máis ao modo de estar no mundo que nos fai sentir ben, ou menos mal; ou construír relacións cos demais nas que nos coñezamos e queiramos por quen somos, coas nosas luces e sombras.

Ao desposuílas da idealización tamén podemos tomar decisións máis realistas, acordes ao que podemos dar de nós mesmas. Porque a fantasía nos leva ás veces a desexar estar en lugares ou a vivir experiencias que realmente, chegado o momento, non gozariamos.

Durante a carreira eu fantaseaba cunha vida intensa de correspondente, seguindo esa imaxe idealizada de xornalista, repetida ata a saciedade en películas e series, que vive por e para a súa profesión, case sen descanso, sacrificando a miúdo a súa saúde e as súas relacións persoais. Pero, na realidade, resulta que non dou, non aturo o estrés, necesito descansar, gústame almorzar tranquila, apagar o móbil, saír a dar un paseo e tomar algo coa miña parella e amigos, saír a escalar, facer outras cousas máis aló do traballo.

Unha vida entregada á fantasía resulta a miúdo en frustración, xa que tras cada episodio de fantasía sobrevén unha pequena ou grande decepción, e é doado acabar no derrotismo. Ademais, a fantasía posterga o que xa está a ocorrer, a posibilidade real no hoxe, e mesmo a posibilidade real no mañá, porque mentres perseguimos pantasmas, non facemos nada por cambiar o que se pode cambiar. 

Penso que ese estado énos inducido tamén polo sistema de consumo, que propón a felicidade como máxima aspiración vital, pero sempre a sitúa un paso máis aló, no seguinte xersei, na seguinte viaxe, ou na seguinte experiencia. Todo baixo presentado baixo unha pátina brillante, chorreante, líquida, idílica.

Con todo, non é todo malo na fantasía. A fantasía tamén é unha gran aliada. É útil para poñerse en situación, para construír alternativas, e ás veces tamén como ansiolítico. Imaxinar prepáranos para o que vén, ou nos protexe do que está a ocorrer. A fantasía, claro, tamén nos permite crear contos e historias. A fantasía, o acto de fantasear, salvoume a vida en máis dunha ocasión.

Porén, tras vivir moitos anos perdida en fantasías, chegou un momento no que me dei conta de que non hai nada ideal, pero está ben así. Non existe un traballo, unha relación, un lugar, un nada que poida colmar todas as nosas expectativas, todos os días, para sempre. É certo que constatar iso produciume un sentimento de baleiro que ás veces me segue sacudindo, xa que sei que nunca ocorrerá nada que me salve para sempre, pero está a me permitir sentirme máis ditosa no día a día e, curiosamente, facer máis por estar mellor.

Esta forma de pensar, anti-idílica, sálvame un pouquiño cada día, xa que podo ver todo o bo que hai en moitas das cousas que me rodean que, sen chegar a ser perfectas, sabendo que teñen grises, fanme máis feliz que outras opcións que poderían ser fantasiosamente máis ideais. Iso non me impediu que siga sorprendéndome coa beleza do mundo, que siga vendo escintileos de luz, pode mesmo que máis que antes. Ao deixar de idealizar, resulta que por momentos hai moito de ideal no cotián.

E, por momentos, sigo fantaseando, para inspirarme, para relaxarme, para soportar mellor algo difícil, para masturbarme, para adiantarme a un encontro, para sentir de preto algo que desexo, para tentar saber como me sentiría nunha ou outra situación, para escribir, para crear… pero sempre regreso.


(CAST)

Hace unas semanas intercambiaba audios de whatsapp con una amiga. Con grandes diferencias, esta amiga y yo hemos tenido vidas ligeramente paralelas en algunos aspectos. Las dos venimos de contextos familiares complicados, las dos perdimos a nuestras madres siendo jóvenes, las dos nos dedicamos a escribir, las dos escalamos, las dos estamos en contra de la jornada laboral de 40 horas, las dos nos fuimos de Madrid, ella a Asturias y yo a Galicia. Además, a las dos nos gusta compartir puntos de vista, analizar, dialogar, problematizar la vida, por lo que acabamos dando vueltas sobre muchos temas que nos interpelan a ambas.

En esta tanda de audios acabamos hablando sobre el hábito de fantasear e idealizar: situaciones, trabajos, lugares o personas. “Yo tenía muy idealizada a Asturias antes de venir a vivir a aquí”, me contaba. Luego se mudó, y se fue dando cuenta de que la Asturias real no podía encajar en la idea fantasiosa que tenía de ella, había mucho de lo imaginado en esa Asturias, pero también otras muchas cosas que hacían que Asturias fuese, al fin y al cabo, un lugar más, y la experiencia de vivir en Asturias no era todo lo que ella había imaginado, pero tampoco era nada de lo que había imaginado, es decir, comprendía una escala de colores mucho más amplia.

Yo le conté que a mí me pasó algo similar con Galicia. Galicia era para mí un concepto construido con los mensajes, las imágenes y los recortes recibidos de aquí y de allá, con los recuerdos de mi infancia y los breves contactos de mis visitas vacacionales. En mi fantasía vivir en Galicia resolvería todos mis problemas, montaría en bici por el paseo marítimo, miraría al mar, y con eso sería suficiente. 

Es lo que tienen las fantasías, las idealizaciones, que prometen resolver todo lo que nos desagrada de la vida: “Cuando viva en esa ciudad, cuando tenga ese trabajo, cuando esté con esa persona, todo funcionará”. Quiero aclarar que aquí la fantasía a la que me refiero no tiene nada que ver con la esperanza.

En la fantasía nos imaginamos ejerciendo esa profesión ideal sin el estrés y los conflictos inherentes a cualquier trabajo o experiencia vital; en la fantasía imaginamos un encuentro apasionado en el que los cuerpos responden exactamente como deseamos, en el que la temperatura ambiente es perfecta y no hace falta hablar para pedir lo que se quiere; en la fantasía nos mudamos a una nueva ciudad en la que vivimos una vida bohemia, llena de planes interesantes, en la que no aparecen el sentimiento de soledad, el echar de menos, o la sensación de estar fuera de lugar.

Pero la realidad es poliédrica, rugosa, llena de matices, de pequeñas y grandes alegrías, de pequeños y grandes inconvenientes, con sus dolores de espalda, sus premenstruales, sus decepciones y bonitas sorpresas. Ni Asturias ni Galicia, ni ningún trabajo, ni ninguna persona, pueden colmar por sí solas todo el peso de nuestras fantasías, pero eso no quiere decir que todo esté perdido y dé igual, porque, total, al final todo es decepcionante, ni mucho menos. Más bien al contrario.

Despojadas de la idealización, Asturias y Galicia, un trabajo, o las personas con las que nos relacionamos, aparecen reales, y desde ahí es que se puede elegir construir una relación con ellas de tú a tú, sin exigirles que cumplan con una idea que nunca prometieron, y que no pueden ofrecernos.

Y es desde ese lugar que se puede decidir vivir en un lugar porque nos apetece, con todos sus matices; intentar encontrar una forma de ganarnos la vida que nos acerque un poco más al modo de estar en el mundo que nos hacer sentir bien, o menos mal; o construir relaciones con los demás en las que nos conozcamos y queramos por quienes somos, con nuestras luces y sombras, en las que pueda haber un diálogo y veamos al otro también como un ser humano.

Al despojarlas de la idealización también podemos tomar decisiones más realistas, acordes a lo que podemos dar de nosotras mismas. Porque la fantasía nos lleva a veces a desear estar en lugares o a vivir experiencias que realmente, llegado el momento, no disfrutaríamos.

Durante la carrera yo fantaseaba con una vida intensa de corresponsal, siguiendo esa imagen idealizada de periodista, repetida hasta la saciedad en películas y series, que vive y por para su profesión, casi sin descanso, sacrificando a menudo su salud y sus relaciones personales. Pero, en la realidad, resulta que no soporto el estrés, necesito descansar, me gusta desayunar tranquila, apagar el móvil, salir a dar un paseo y tomar algo con mi pareja y amigos, salir a escalar, hacer otras cosas más allá del trabajo.

Una vida entregada a la fantasía resulta a menudo en frustración, ya que tras cada episodio de fantasía sobreviene una pequeña o gran decepción, y es fácil acabar en el derrotismo. Además, la fantasía posterga lo que ya está ocurriendo, la posibilidad real en el hoy, y también la posibilidad real en el mañana, porque mientras perseguimos fantasmas, no hacemos nada por cambiar lo que sí se puede cambiar. 

Pienso que ese estado nos es inducido también por el sistema de consumo, que propone la felicidad como máxima aspiración vital, pero siempre la sitúa un paso más allá, en el siguiente jersey, en el siguiente viaje, o en la siguiente experiencia. Todo bajo presentado bajo una pátina brillante, chorreante, líquida, idílica.

Con todo, no es todo malo en la fantasía. La fantasía también puede ser una gran aliada. Es útil para ponerse en situación, para construir alternativas, y a veces también como ansiolítico. Imaginar nos prepara para lo que viene, o nos protege de lo que está ocurriendo. La fantasía, claro, también nos permite crear cuentos e historias. La fantasía, el acto de fantasear, me ha salvado la vida en más de una ocasión.

Sin embargo, tras vivir muchos años perdida en fantasías, llegó un momento en el que me di cuenta de que no hay nada ideal, pero está bien así. No existe un trabajo, una relación, un lugar, un nada que pueda colmar todas nuestras expectativas, todos los días, para siempre. Es cierto que constatar eso me produjo un sentimiento de vacío que a veces me sigue sacudiendo, ya que sé que nunca ocurrirá nada que me salve para siempre, pero me está permitiendo sentirme más dichosa en el día a día y, curiosamente, hacer más por estar mejor.

Esta forma de pensar, anti-idílica, me salva un poquito cada día, ya que puedo ver todo lo bueno que hay en muchas de las cosas que me rodean que, sin llegar a ser perfectas, sabiendo que tienen grises, me hacen más feliz que otras opciones que podrían ser fantasiosamente más ideales. Ello no me ha impedido que siga sorprendiéndome con la belleza del mundo, que siga viendo destellos de luz, puede incluso que más que antes. Al dejar de idealizar, resulta que por momentos hay mucho de ideal en lo cotidiano.

Y, a ratitos, sigo fantaseando, para inspirarme, para relajarme, para sobrellevar mejor algo difícil, para masturbarme, para adelantarme a un encuentro, para sentir de cerca algo que deseo, para intentar saber como me sentiría en una u otra situación, para escribir, para crear… pero siempre regreso.

1 comentario en “Sobre o acto de idealizar / Sobre el acto de idealizar”

  1. ufff te entiendo tanto, desde las fantasías al periodismo, pasando por la vida tranquila y la imaginación al poder…

Deja un comentario